รูปแบบการทำรัฐประหารของทหารกับการเมืองไทย

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ยุทธวิธีการทำรัฐประหารในประเทศไทย 2) ยุทธวิธีการทำรัฐประหารในต่างประเทศ และ 3) วิเคราะห์เปรียบเทียบรูปแบบยุทธวิธีการทำรัฐประหารในประเทศไทยกับต่างประเทศ การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยดำเนินการวิเคราะห์และสังเคราะห์เอกสาร วรรณกรรม และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องอย่างเป็นระบบ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เชิงพรรณนาและการสังเคราะห์เชิงอุปนัย ภายใต้กรอบแนวคิดด้านความสัมพันธ์ระหว่างทหารกับการเมืองและทฤษฎีรัฐประหาร

ผลการวิจัยพบว่า 1) การทำรัฐประหารในประเทศไทยเป็นกระบวนการทางการเมืองเชิงโครงสร้างที่มีการใช้ยุทธวิธีอย่างเป็นระบบ ประกอบด้วยการสร้างความชอบธรรมผ่านวาทกรรมด้านความมั่นคงและวิกฤตทางการเมือง การควบคุมกลไกอำนาจรัฐและสื่อมวลชน และการออกแบบกติกาทางการเมืองภายหลังการยึดอำนาจเพื่อสืบทอดอำนาจในระยะยาว 2) การทำรัฐประหารในต่างประเทศมีความหลากหลายตามบริบททางการเมืองและความเข้มแข็งของสถาบันประชาธิปไตย โดยมีแนวโน้มเปลี่ยนจากการใช้กำลังทางทหารโดยตรงไปสู่การใช้กลไกทางกฎหมาย สถาบันทางการเมือง และการสื่อสารเชิงวาทกรรมในการยึดกุมอำนาจรัฐ 3) การสังเคราะห์เชิงเปรียบเทียบการรัฐประหารในประเทศไทยมีลักษณะใกล้เคียงกับรัฐประหารของผู้พิทักษ์ ซึ่งทำหน้าที่เป็นกลไกในการจัดสมดุลอำนาจภายในชนชั้นนำ มากกว่าการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างอำนาจในระดับถอนราก ข้อค้นพบดังกล่าวสะท้อนลักษณะเฉพาะของการเมืองไทยที่เอื้อต่อการเกิดซ้ำของรัฐประหาร และช่วยขยายความเข้าใจรัฐประหารในฐานะกระบวนการทางการเมืองเชิงโครงสร้าง