การพัฒนาการคิดเชิงคณิตศาสตร์ด้วยการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6

DEVELOPING MATHEMATICAL THINKING THROUGH REALISTIC MATHEMATICS EDUCATION FOR GRADE 6 STUDENT

ผู้แต่ง

  • ศศิประภา อิฐานุประธานะ สาขาวิชาคณิตศาสตร์ศึกษา คณะศึกษาศาสตร์และพัฒนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (วิทยาเขตกําแพงแสน)
  • วสันต์ เดือนแจ้ง สาขาวิชาคณิตศาสตร์ศึกษา คณะศึกษาศาสตร์และพัฒนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (วิทยาเขตกําแพงแสน)
  • กนิษฐา เชาว์วัฒนกุล สาขาวิชาคณิตศาสตร์ศึกษา คณะศึกษาศาสตร์และพัฒนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (วิทยาเขตกําแพงแสน)

คำสำคัญ:

แนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง, การคิดเชิงคณิตศาสตร์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาประสิทธิภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง ให้เป็นไปตามเกณฑ์ 75/75 2) เปรียบเทียบการคิดเชิงคณิตศาสตร์ก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้ด้วยแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง และ 3) เปรียบเทียบการคิดเชิงคณิตศาสตร์หลังการจัดการเรียนรู้ด้วยแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริงกับเกณฑ์ร้อยละ 70 ประชากรในการวิจัยนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนวัดทุ่งคอก (สุวรรณสาธุกิจ) อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี                   ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568 จำนวน 2 ห้องเรียน รวมทั้งสิ้น 35 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย มี 2 เครื่องมือ ประกอบด้วย 1) แผนการจัดการเรียนรู้คณิตศาสตร์ตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 และ 2) แบบวัดการคิดเชิงคณิตศาสตร์ เรื่อง รูปหลายเหลี่ยม ใช้สำหรับวัดการคิดเชิงคณิตศาสตร์ทางด้านการแก้ปัญหา การให้เหตุผล และการนำเสนอตัวแทนความคิดเชิงคณิตศาสตร์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วย ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน t-test dependent และ t-test for one sample

ผลการวิจัยพบว่า 1) ประสิทธิภาพของแผนการจัดการเรียนรู้คณิตศาสตร์ตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง มีประสิทธิภาพ E1/E2 เท่ากับ 80.80/78.21 สูงกว่าเกณฑ์ 75/75 2) การคิดเชิงคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังการจัดการเรียนรู้ด้วยแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 19.55 คะแนน  (µ= 19.55 , Ơ = 2.44) สูงกว่าก่อนการจัดการเรียนรู้ มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 3.01 คะแนน (µ= 3.01 , Ơ = 3.52) อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 และ 3) การคิดเชิงคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังการจัดการเรียนรู้ด้วยแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริงสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 70 อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลางกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์(ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานพุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

เจมจิรา เชาว์ดี และเอื้อมพร หลินเจริญ. (2567). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้การศึกษาคณิตศาสตร์ที่สอดคล้องกับชีวิตจริง (RME) เพื่อส่งเสริมความฉลาดรู้ด้านคณิตศาสตร์สําหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่6. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 9(2), 345–358.

ชนิดา จำปาอ่อน. (2562). การจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริงเพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6. วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร.

ชัยยงค์ พรหมวงศ์. (2556). การทดสอบประสิทธิภาพสื่อการเรียนการสอน. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 5(1), 7–20.

ทิศนา แขมมณี. (2543). การพัฒนากระบวนการคิด. วารสารครุศาสตร์, 20(2), 19–23.

ทิศนา แขมมณี, พิมพันธ์ เดชะคุปต์, ศิริชัย กาญจนวาสี, ศรินธร วิทยะสิรินันท์ และนวลจิตต์ เชาวกีรติพงศ์. (2540). การเรียนรู้เพื่อพัฒนากระบวนการคิด. วารสารครุศาสตร์, 26(1), 35–60.

นฤนาท เอี่ยมฉ่ำ. (2565). การพัฒนารูปแบบการสอนตามแนวคิดการศึกษาคณิตศาสตร์ที่สอดคล้องกับชีวิตจริงร่วมกับแนวคิด Model-Eliciting Activities เพื่อเสริมสร้างการคิดเชิงคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนประถมศึกษาตอนปลาย. วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร.

นวลประภัสสร์ ก้อนพิลา. (2564). ผลการจัดการเรียนรู้ตามแนวการศึกษาคณิตศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง เรื่อง อัตราส่วนและร้อยละ ที่มีต่อความสามารถในการแก้ปัญหาและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

นิสาชล อ่วมป่วน. (2565). การพัฒนาการคิดเชิงคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 โดยใช้การจัดการเรียนรู้ตามแนวทางพัฒนาการคิดของฟรายวิลลิกร่วมกับบริบทโลกชีวิตจริง. วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

ปิยะวัฒน์ ศรีสังวาล. (2563). การจัดการเรียนรู้ตามขั้นการปฏิบัติ 5 ขั้นของสไตน์ที่เน้นการอภิปรายทางคณิตศาสตร์ เพื่อพัฒนาการคิดเชิงคณิตศาสตร์ เรื่อง เรขาคณิตวิเคราะห์ของนักเรียนแผนการเรียนวิทยาศาสตร์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. รายงานการศึกษาอิสระปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร.

แพรไหม สามารถ. (2556). การพัฒนาการคิดเชิงคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 โดย ใช้กระบวนการคิดให้เป็นคณิตศาสตร์. ปริญญาครุศาสตร์มหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รุ่งทิวา นาบำรุง. (2550). วิถีธรรมชาติแห่งการคิดเชิงคณิตศาสตร์เรื่องการคูณและการหารของเด็กที่มีอายุตั้งแต่ 7-10 ปี. ปริญญาการสึกษาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.). (2568). ผลการประเมิน PISA 2022 คณิตศาสตร์ การอ่าน และวิทยาศาสตร์ (ฉบับสมบูรณ์). https://pisathailand.ipst.ac.th/pisa2022-fullreport/.

สุนิสา บุญมา. (2563). การพัฒนาการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบสอนแนะให้รู้คิดร่วมกับเทคนิคการใช้คำถามแบบโสเครติส เพื่อส่งเสริมการคิดเชิงคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3. ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร.

Ahmad, F., Edwin, M., & Riri, Y. (2018). The Influence of Realistic Mathematics Education (RME) Approach on Students' Mathematical Representation Ability. Proceedings of the 1st International Conference on Education Innovation (ICEI 2017).

Burton, L. (1984). Mathematical Thinking: The Struggle for Meaning. Journal for Research in Mathematics Education, 15(1), 35–49.

Dyah Worowirastri, E., Figa Zulfi, A., Setiya Yunus, S., & Beti Istanti, S. (2021). Realistic Mathematics Education (RME) Approach for Primary School Students' Reasoning Ability. Premiere Educandum, 11(2).

Fauzan, A. (2002). Apply realistic mathematics education (RME) in teaching geometry in Indonesian primary schools. University of Twente.

Gravemeijer, K. (1994). Developing Realistic Mathematics Education. CD-Beta-Press.

Hasibuan, A. M., Saragih, S., & Amry, Z. (2018). Development of Learning Materials Based on Realistic Mathematics Education to Improve Problem Solving Ability and Student Learning Independence. International Electronic Journal of Mathematics Education.

Nurjamaludin, M., Gunawan, D., Adireja, R. K., & Alani, N. (2021). Realistic Mathematics Education (RME) approach to increase student’s problem solving skill in elementary school. Journal of Physics: Conference Series, 1987(1), 012034.

Windari, R. A., & Amir, M. F. (2024). Realistic Mathematics Education Model for Logical Reasoning of Primary Students. Jurnal Math Educator Nusantara: Wahana Publikasi Karya Tulis Ilmiah di Bidang Pendidikan Matematika, 10(2), 221–230.

Yuanita, P., Zulnaidi, H., & Zakaria, E. (2018). The effectiveness of Realistic Mathematics Education approach: The role of mathematical representation as mediator between mathematical belief and problem solving. PLOS ONE, 13(9), e0204847.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-10-30

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย