การพัฒนาคุณภาพชีวิตของชุมชนหมู่บ้านรักษาศีล 5 สร้างสังคมสันติสุขยั่งยืนในตำบลพระประโทน จังหวัดนครปฐม

THE QUALITY OF LIFE DEVELOPMENT OF COMMUNITY ON THE FIVE PRECEPTS VILLAGE COMMUNITY TO CREATE A SUSTAINABLE PEACEFUL SOCIETY IN PHRA PRATHON SUBDISTRICT NAKHON PATH0M PROVINCE

ผู้แต่ง

  • พระมหาถนอม ฐานวโร (พิมพ์สุวรรณ์), ดร. วิทยาลัยสงฆ์พุทธปัญญาศรีทวารวดี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • ผศ. ดร. สายน้ำผึ้ง รัตนงาม, ดร. วิทยาลัยสงฆ์พุทธปัญญาศรีทวารวดี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ศีล 5, หมู่บ้านรักษาศีล 5, คุณภาพชีวิต, การพัฒนาคุณภาพชีวิต

บทคัดย่อ

          การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ ได้แก่ (1) เพื่อศึกษาสภาพบริบทวิถีชีวิตของชุมชนหมู่บ้านรักษาศีล 5 หมู่ที่ 7 บ้านบ่อโตนด (2) เพื่อออกแบบกิจกรรมพัฒนาคุณภาพชีวิตของชุมชนสู่สังคมสันติสุขยั่งยืน และ (3) เพื่อประเมินประสิทธิผลของกิจกรรมดังกล่าวในตำบลพระประโทน จังหวัดนครปฐม

          การวิจัยใช้ระเบียบวิธีเชิงคุณภาพและการวิจัยเชิงปฏิบัติการ เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก 21 รูป/คน การสนทนากลุ่ม 9 รูป/คน และแบบสอบถามจากชาวบ้านจำนวน 50 คน

          ผลการวิจัยพบว่า (1) ชุมชนหมู่ที่ 7 บ้านบ่อโตนดเป็นชุมชนขนาดใหญ่ที่ดำเนินชีวิตตามวิถีพุทธ มีขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรมที่เข้มแข็ง (2) กิจกรรมพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ออกแบบขึ้นประกอบด้วย 4 กิจกรรมหลักที่สอดคล้องกับบริบทชุมชน ส่งผลให้ชาวบ้านมีทัศนคติเชิงบวกและมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ และ (3) การประเมินประสิทธิผลพบว่า กิจกรรมดังกล่าวส่งผลเชิงบวกต่อชุมชนอย่างชัดเจน สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้จริง และเป็นแบบอย่างที่ดีสำหรับชุมชนอื่นในการสร้างสังคมสันติสุขอย่างยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

กรมการศาสนา (2557). แนวทางการดําเนินงานโครงการหมู่บ้านรักษาศีล 5: ชาวประชาเป็นสุข ในดําริของสมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ ผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช ฉบับที่ 2 (ฉบับปรับปรุง), กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทยจํากัด.

คณะสงฆ์จังหวัดนครปฐม สํานักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ (2557). คู่มือการดําเนินงานโครงการหมู่บ้านศีล 5 ประชาเป็นสุข จังหวัดนครปฐม ประจําปี 2557. นครปฐม: รุ่งเรืองการพิมพ์.

ขันทอง วัฒนะประดิษฐ์ (2556). “กระบวนการสร้างแรงจูงใจในการปฏิบัติตามหลักศีล 5 สําหรับผู้นํา”วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาพิชิตชัย ยมพาลไพ่ (2542). “การศึกษาทัศนะเรื่องศีล 5 ของชาวพุทธในสังคมไทยปัจจุบัน: ศึกษาเฉพาะกรณีการฆ่าสัตว์”. วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย:มหาวิทยาลัยมหิดล.

พระมหาสมบูรณ์ วุฑฒิกโร (2546). ดร. “พระพุทธศาสนาเพื่อสังคม: กรณีศึกษาการตีความศีล 5 ของเครือข่ายพุทธศาสนิกเพื่อสังคมนานาชาติ” สารนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต.บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

วิไลพร อุ่นเจ้าบ้าน (2554). “ศึกษาพฤติกรรมการนําศีล 5 ไปใช้ในชีวิตประจําวันของผู้บริหารและสมาชิกองค์การบริหารส่วนตําบลในอําเภอตะพานหิน จังหวัดพิจิตร”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ศิริวรรณ คําบัว (2554). “ศึกษาความสัมพันธ์ของขันติกับการรักษาศีล 5 ในพระพุทธศาสนา” วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สุนีย์ กัลป์ยะจิตร (2544). “การนําศีล 5 มาใช้ในชีวิตประจําวันของเยาวชน ในศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชนชายบ้านกรุณา”. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต ภาควิชาสังคมศาสตร์บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหิดล.

พระธรรมโกศาจารย์ (พุทธทาสภิกขุ). ให้ทาน รักษาศีล ทําสมาธิเป็น เห็นทางสู่นิพพานกรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์เลี่ยงเซียง. (ม.ป.ป.).

พระมหาทิวากร อาภทฺโท (2555). ขั้นตอนปฏิบัติในการบําเพ็ญบุญ ศีล 5 สาระแห่งชีวิต พุทธทํานาย สุบินโสฬส, ม.ป.ท.

พระมหาโพธิวงศาจารย์ (2558). ศีล 5 รักษาโลก. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์ธรรมสภา.

สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช (2558). อ้างใน ศีล 5 คุณค่าของชีวิตและสังคม. นนทบุรี: บริษัทดีไลท์ จํากัด.สมเด็จพระวันรัต (จุนท์ พฺรหฺมคุตฺโต), โลกสงบร่มเย็นได้ด้วยศีล. (อัดสําเนา),

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-08-30

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย