การพัฒนากระบวนการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะ วิชานาฏศิลป์ เรื่อง การรำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
THE DEVELOPMENT OF FLIPPED LEARNING FOCUSING ON IMPROVEMENT OF COMPETENCY OF DANCE EDUCATION ON RAM MAE BOT NANG NARAI (MAE BOT LEK) FOR MATTHAYOM 3 STUDENTS
คำสำคัญ:
การจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้าน,รำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) ,การคิดเชิงสร้างสรรค์, ระดับทักษะการรำแม่บทเล็ก ,ความพึงพอใจ,สมรรถนะบทคัดย่อ
การวิจัยเรื่องการพัฒนากระบวนการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะ วิชานาฏศิลป์ เรื่อง การรำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 มีวัตถุประสงค์คือ 1) เพื่อพัฒนากระบวนการการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะให้มีคุณภาพ 2) เพื่อศึกษาผลการใช้กระบวนการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ดังนี้ 1. ระดับทักษะการรำแม่บทเล็กของนักเรียน 2. ระดับการคิดเชิงสร้างสรรค์ 3. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ก่อนเรียน-หลังเรียน 3) เพื่อศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง โดยใช้แบบแผนการวิจัยแบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและ หลังการทดลอง กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2568 โรงเรียนอักษรเทพประสิทธิ์ จำนวน 30 คน (N = 30) ได้มาจากการสุ่มอย่างง่าย ตัวแปรต้น คือ กระบวนการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะ ตัวแปรตาม ได้แก่ ทักษะการรำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) การคิดเชิงสร้างสรรค์ ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน และความพึงพอใจต่อการเรียนรู้ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบประเมินทักษะการรำ แบบประเมินการคิดเชิงสร้างสรรค์ และแบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าเฉลี่ย ค่าคะแนนเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าร้อยละ ค่าความเที่ยงตรง และค่าที t-test (Dependent)
ผลการวิจัยพบว่า 1) กระบวนการการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะให้มีคุณภาพที่พัฒนาขึ้น มีคุณภาพอยู่ในระดับดีมาก 𝑥̅ = 4.89, S.D. = 0.35 2) นักเรียนมีทักษะการรำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) มีระดับคุณภาพอยู่ในระดับดี (𝑥̅ = 4.34, S.D. = 0.57) มีการคิดเชิงสร้างสรรค์ มีคุณภาพอยู่ในระดับดี (𝑥̅ = 4.44, S.D. = 0.59) และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 ขณะที่ความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะ มีระดับคุณภาพอยู่ในระดับดีมาก (𝑥̅ = 4.50, S.D. = 0.53)
ผลการวิจัยสรุปได้ว่า กระบวนการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านแบบเน้นสมรรถนะในรายวิชานาฏศิลป์ เรื่อง การรำแม่บทนางนารายณ์ (แม่บทเล็ก) มีคุณภาพอยู่ในระดับดีมาก และมีประสิทธิผลต่อการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ผลการวิจัยสะท้อนว่าการจัดการเรียนรู้ด้วยตนเองผ่านสื่อมัลติมีเดียร่วมกับการฝึกปฏิบัติจริงในชั้นเรียน สามารถส่งเสริมการเรียนรู้เชิงลึกได้อย่างมีประสิทธิภาพ จึงควรนำรูปแบบดังกล่าวไปประยุกต์ใช้ใน รายวิชานาฏศิลป์และรายวิชาเชิงปฏิบัติอื่น ๆ เพื่อยกระดับคุณภาพการเรียนรู้ให้สอดคล้องกับการศึกษาในศตวรรษที่ 21
เอกสารอ้างอิง
กนิษฐา สังขรัตน์. (2567). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้นาฏศิลป์ไทยเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะทาง นาฏศิลป์ของนักศึกษาสาขาวิชานาฏศิลป์ศึกษา. วารสารวิชาการการจัดการภาครัฐและเอกชน, ปีที่ 6 ฉบับที่ 3, 145-158.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.
กัลยาณี ยังสังข์. (2568). การพัฒนาทักษะการวัดและประเมินผลของนักศึกษาชั้นปีที่ 2 วิทยาลัยนาฏศิลป พัทลุงผ่านการจัดการเรียนรู้แบบฐานสมรรถนะ. วารสารเสียงธรรมจากมหายาน, ปีที่ 11 ฉบับที่ 4, 207-219.
ชนสิทธิ์ สิทธิ์สูงเนิน. (2560). ห้องเรียนกลับด้าน: ทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, ปีที่ 6 ฉบับที่ 2 (ฉบับพิเศษ).
เชรษฐรัฐ กองรัตน. (2565). ห้องเรียนกลับด้าน (Flipped Classroom): การจัดการเรียนรู้ภาษาไทยเพื่อ พัฒนาผู้เรียนในยุคความปกติถัดไป. วารสารราชพฤกษ์, ปีที่ 20 ฉบับที่ 2.
ณัฏฐภรณ์ หลาวทอง. (2561). การสร้างเครื่องมือการวิจัยทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธรรมวิทย์ ลิ้มเอิบไทย. (2567). แนวทางการใช้ห้องสมุดมีชีวิตกับการพัฒนาทักษะการคิดเชิงสร้างสรรค์.
น้ำฝน ชมภูพื้น. (2568). ผลการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้านร่วมกับชุดฝึกทักษะรายวิชานาฏศิลป์ พื้นเมือง.
บุญชม ศรีสะอาด. (2545). วิธีดำเนินการวิจัย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพฯ: สุวีริยสาส์น.
ปัทวรรณ ประทุมดี. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้ห้องเรียนกลับด้านร่วมกับบทเรียนบนเว็บ เรื่อง การ เคลื่อนที่ 2 มิติ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดวิเคราะห์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 (วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ไพศาล วรคำ. (2558). การวิจัยทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 7). มหาสารคาม: ตักสิลาการพิมพ์.
ภัทราวรรณ อุทธสิงห์. (2567). ผลการใช้บทเรียนออนไลน์ร่วมกับวิธีการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน เรื่อง กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2. วารสารมนุษยศาสตร์และ สังคมศาสตร์ (สทมส.), ปีที่ 30 ฉบับที่ 2, 213-226.
มณฑนา พิพัฒน์เพ็ญ. (2568). การพัฒนาทักษะความคิดสร้างสรรค์และนวัตกรรมในการพัฒนาโครงร่างการ วิจัยของนิสิตโดยใช้นวัตกรรมจัดการเรียนรู้แบบสร้างสรรค์เป็นฐานบูรณาการกับกระบวนการคิดเชิง ออกแบบ. มหาวิทยาลัยทักษิณ วิทยาเขตพัทลุง.
ศุภรัศมิ์ ปาระธง. (2568). ผลของการใช้การสอนแบบสาธิตร่วมกับเทคนิคสแกมเปอร์ที่มีต่อทักษะการปฏิบัติท่า รำและความสามารถในการคิดสร้างสรรค์ในวิชานาฏศิลป์. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, ปีที่ 9 ฉบับที่ 5, 373-385.
สมนึก ภัทธิยธนี. (2560). การวัดผลการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 11). กาฬสินธุ์: ประสานการพิมพ์.
สุภาวรรณ ฤๅกำลัง. (2564). นวัตกรรมห้องเรียน: การจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย, ปีที่ 15 ฉบับที่ 2.
เสฏฐวุฒิ บรรดาศักดิ์. (2568). ผลของการจัดการเรียนรู้โดยใช้สื่อดิจิทัล เรื่องท่ารำนาฏยศัพท์เบื้องต้นเพื่อ ส่งเสริม ทักษะท่ารำโขน. วารสารราชภัฏสุรินทร์วิชาการ, ปีที่ 3 ฉบับที่ 2, 57-70.
Clark, K. R. (2015). The effects of the flipped model of instruction on student engagement and performance in the secondary mathematics classroom. Midwestern State University.
Dunn, J. (2014). The 6-step guide to flipping your classroom. Medium. Medium. https://onlineteachingtoday.wordpress.com/2014/08/01/the-6-step-guide-to-flipping- your-classroom-daily-genius/
Ferguson, G. A. (1976). Statistical analysis in psychology and education (4th ed.). New York, NY:McGraw-Hill.
Langdon, J., & Sturges, D. (2018). Flipping the classroom: Effects on course experience, academic motivation, and performance. Georgia Southern University.
