การส่งเสริมภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นตามหลักพุทธธรรมในการบริหารจัดการขยะมูลฝอย ตำบลสะเอียบ อำเภอสอง จังหวัดแพร่

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ระดับภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นในการบริหารจัดการขยะมูลฝอย 2) วิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นในการบริหารจัดการขยะมูลฝอย และ 3) นำเสนอแนวทางการส่งเสริมภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นตามหลักปาปณิกธรรมในบริบทของตำบลสะเอียบ อำเภอสอง จังหวัดแพร่ โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี ในส่วนของการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยประชาชน จำนวน 368 คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถาม และใช้สถิติในการวิเคราะห์ข้อมูล เช่น ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 10 รูป/คน โดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกและวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า 1) ระดับภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นและการยึดหลักปาปณิกธรรมในการบริหารจัดการขยะมูลฝอยอยู่ในระดับมาก (=3.77, S.D.=0.29 และ=3.69, S.D.=0.25 ตามลำดับ) 2) ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะผู้นำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 ได้แก่ ด้านนิสสยสัมปันโน ด้านวิธูโร และด้านจักขุมา ซึ่งสามารถอธิบายความแปรปรวนของภาวะผู้นำ ได้ร้อยละ 47.9 3) แนวทางการส่งเสริมภาวะผู้นำตามหลักปาปณิกธรรมประกอบด้วย ด้านจักขุมา คือ ความสามารถในการตัดสินใจอย่างเฉียบขาดและเสียสละเพื่อส่วนรวม ด้านวิธูโร คือ ความเชี่ยวชาญและการพัฒนาทักษะในการบริหารจัดการขยะมูลฝอย และด้านนิสสยสัมปันโน คือ การเปิดพื้นที่ให้ประชาชนและเครือข่ายทุกภาคส่วนเข้ามามีส่วนร่วมอย่างแท้จริง ทั้งนี้ ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่า การบูรณาการหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เข้ากับภาวะผู้นำทางการเมืองท้องถิ่น สามารถนำไปสู่การบริหารจัดการขยะมูลฝอยอย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืนในระดับชุมชน