การใช้สื่อจิตรกรรมฝาผนังรูปแบบใหม่เพื่อเผยแผ่หลักธรรม ทางพระพุทธศาสนาในสังคมร่วมสมัย
คำสำคัญ:
การใช้สื่อจิตรกรรมฝาผนังรูปแบบใหม่, เผยแผ่หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา, สังคมร่วมสมัยบทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์์เพื่อศึกษา ìการใช้สื่อจิตรกรรมฝาผนังรูปแบบใหม่เพื่อเผยแผ่หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาในสังคมร่วมสมัยî พบว่า จิตรกรรมฝาผนังรูปแบบใหม่ในวัดต่าง ๆ ควรมีบทบาทในการนำเสนอเรื่องราวและประวัติความเป็นมาของพระพุทธศาสนา จากภาพจิตรกรรมส่วนมากเป็นภาพที่สื่อให้เห็นเหตุการณ์สำคัญ ๆ ในพุทธประวัติ และในปัจจุบันภาพจิตรกรรมฝาผนังนั้นเป็นศิลปะที่ประยุกต์ให้มีตัวละครที่จะชวนให้ผู้รับชมมีจิตใจที่ต้องการชม ต้องการสื่อให้เข้าใจได้ต้องขึ้นอยู่กับภาพและคนดู ภาพต้องวาดบรรยายให้คนเข้าใจได้ง่าย ไม่เป็นนามธรรม หรือซับซ้อนจนเกินไป ควรปรับปรุงให้ภาพจิตรกรรมมีสิ่งดึงดูดใจ ด้วยการใช้สีที่มีความสวยงามและมีสีสัน มีคำบรรยายภาพติดไว้เพื่อช่วยให้การดูภาพมีอรรถรสและเข้าใจความหมาย
นอกจากนี้ในเรื่องหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ถูกนำมาเผยแผ่ผ่านสื่อจิตรกรรมฝาผนังรูปแบบใหม่ต้องสื่อถึงหลักธรรมออกมาให้รับรู้และเข้าใจง่าย เพื่อเป็นการเล่าเรื่องของพระพุทธศาสนา ที่เรียนรู้จากการมอง และสามารถเข้าใจง่ายและรับรู้ถึงความรักในพระพุทธศาสนาได้ทันที เพราะในปัจจุบันการสื่อสารทางภาพจิตรกรรมฝาผนังนั้นอาจมีการประยุกต์นำสิ่งใหม่ในปัจจุบันมาสร้างสรรค์เพื่อให้เกิดมโนจิต หรือการชักชวนโดยตัวละครที่จิตรกรนำมาวาด อาทิเช่น ตัวการ์ตูนต่าง ๆ ซุปเปอร์ฮีโร่ สิ่งเหล่านั้นเป็นสื่อที่จะได้ชักชวนเยาวชนมาศึกษา ตั้งแต่เริ่มต้นในวัยเยาวชนก่อนเข้าสู่วัยรุ่น เพื่อเป็นการสื่อสารต่อเนื่องในระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
กรมศิลปากร. (2539). การดูแลรักษาศิลปโบราณวัตถุ. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
กรมศิลปากร. (2547). นิทรรศการศิลปกรรมคุณลักษณ์ในจิตรกรรมไทย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย.
วรรณิภา ณ สงขลา. การอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนัง. กรุงเทพมหานคร: กรมศิลปากร.
ภาควิชาจิตรกรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร. (2550). จิตรกรรมบันทึกประวัติศาสตร์ในพื้นที่เกาะรัตนโกสินทร์ เนื่องในโอกาสพระราชมหามงคลเฉลิมพระชนพรรษา 80 พรรษา. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ศิลป์ พีระศรี. (2502). คุณค่าของจิตรกรรมฝาผนัง. กรุงเทพมหานคร: กรมศิลปากรจัดพิมพ์ถวายพระภิกษุและสามเณรซึ่งมาชมหอศิลปและพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติในเทศกาลเข้าพรรษา.
ศิลป์ พีระศรี. (2537). “วิวัฒนาการแห่งจิตรกรรมฝาผนังของไทย”. ม.จ. สุภัทรดิศ ดิศกุล ทรงแปล. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์อักษรศิลป์.
สันติ เล็กสุขุม. (2553). จิตรกรรมแบบประเพณีและแบบสากล. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
สมชาติ มณีโชติ. (2529). จิตรกรรมไทย. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์โอเดียนสโตร์.
จุไรรัตน์ จันทร์ธำรงค์. (2520). Sociocultural Theory in Anthropology. กรุงเทพมหานคร:มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ปริตตา ก่ออนันตกูล. (2536). ภาษาของจิตรกรรมไทย. (เอกสารงานวิจัย). กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
จุลทัศน์ พยาฆรานนท์. (2525). สังคมไทยจากจิตรกรรมฝาผนัง, เอกสารวิชาการหมายเลข 8 เพื่อประกอบการสัมมนาสองศตวรรษรัตนโกสินทร์: ความเปลี่ยนแปลงของสังคมไทย จัดโดยสถาบันไทยคดีศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ สถาบันวิจัยสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย สมาคมสังคมศาสตร์แห่งประเทศไทยมูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษย์ศาสตร์ วารสารธรรมศาสตร์ วันที่ 15-30 เมษายน
พระพงศักดิ์ อภิชฺชโว (รุ่งสง). (2537). “ศึกษาบทบาทสื่อจิตรกรรมฝาผนังในการเผยแผ่พุทธธรรมในพระพุทธศาสนา: ศึกษาเฉพาะกรณีพระอุโบสถวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม”. วิทยานิพนธพุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ทรรศนันท์ ชินศิริพันธุ์. (2547). “ศึกษาบทบาทสื่อจิตรกรรมฝาผนังในการเผยแผ่พุทธธรรมในพระพุทธศาสนา: ศึกษาเฉพาะกรณี พระอุโบสถวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
อนันต์ ปาณินท์. (2559). นิทรรศการ Shadow of Truth. กรุงเทพมหานคร: หอศิลป์ร่วมสมัยอาร์เดล.
Chirapravati, Pattaratorn. (2008). “Illustrating the Lives of the Bodhisatta at Wat Si Chum.” In Past Lives of The Buddha, pp. 13 - 40. Edited by Peter Skilling. Bangkok : River Books.
พรศิลป์ รัตนชูเดช. (2564). อาจารย์ประจำสาขาวิชาพุทธศิลปกรรม. ที่มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่. สัมภาษณ์. 15 มกราคม.
พระครูธีรสุตพจน์. (2564). (พระมหาสง่า ธีรสํวโร). เจ้าอาวาสวัดผาลาด วัดผาลาด (สกิทาคามี) ตำบลสุเทพ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่. สัมภาษณ์. 15 มกราคม.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
Copyright and Licensing:
Current Applied Science and Technology treasures copyright protection and licensing to secure author’s rights. The appropriate dissemination of articles is exercised to ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY-NC-ND license, http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/), which allows sharing, and proper attribution. These policies foster an environment of collaboration and openness as well as responsible sharing, benefiting authors and the research community while intellectual property rights are honored.