การแกะลายคำเพื่อสร้างสรรค์การเรียนรู้ศิลปศึกษา

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ 1)  เพื่อศึกษาการจัดกิจกรรมสร้างสรรค์การเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาและการแกะลายคำ 2) เพื่อจัดกิจกรรมแกะลายคำในการเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาแก่เยาวชน และประชาชน 3) เพื่อสร้างเครือข่ายการเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาในจังหวัดเชียงใหม่ เป็นการวิจัย และพัฒนา ในพื้นที่อำเภอฮอด จังหวัดเชียงใหม่

ผลการวิจัยพบว่า 1) กิจกรรมสร้างสรรค์การเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาและการแกะลายคำที่เป็นอัตลักษณ์ของลายคำล้านนา เรียกว่า ìจิตรกรรมลายคำî หรือ ìลายทองî เป็นเทคนิคการทำลวดลายลงรักปิดทองบนพื้นชาด เรียกว่า ìปิดทองล่องชาดî ในอดีตมี 4 เทคนิค คือ เทคนิคแม่พิมพ์ลายฉลุ (stencil) เทคนิคขูดลาย เทคนิคผสมระหว่างปิดทองล่องชาด เทคนิคขูดลาย และเทคนิคลายรดน้ำ

2) กิจกรรมแกะลายคำในการเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาแก่เยาวชน และประชาชน  โดยได้มีการพัฒนาต่อยอด เรียกว่า ìลายคำ น้ำแต้มî  ซึ่งเป็นวิธีการสร้างสรรค์งานแบบใหม่ โดยใช้สีอะครีลิกชนิดทองคำเปลว และการปรับเปลี่ยนวัสดุในการสร้างสรรค์ใหม่โดยใช้แผ่นพลาสติกใสที่ทำให้การสร้างสรรค์งานลายคำล้านนามีความสะดวกมากขึ้น

3) เครือข่ายการเรียนรู้ด้านศิลปศึกษาในจังหวัดเชียงใหม่ โดยการพัฒนาเครือข่ายด้านศิลปศึกษาภายในสถานศึกษา การพัฒนาเครือข่ายด้านศิลปศึกษาภายนอกสถานศึกษา การพัฒนาเครือข่ายด้านศิลปศึกษาสู่เยาวชน และการพัฒนาเครือข่ายด้านศิลปศึกษาสู่ชุมชน