การนิเทศภายในสำหรับสถานศึกษาชายขอบ ด้วยนวัตกรรมทางการศึกษาที่หลากหลาย

Main Article Content

วนิดา พิมพา
สาโรจน์ เผ่าวงศากุล

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอรูปแบบการนิเทศภายในที่มีประสิทธิภาพสำหรับสถานศึกษาชายขอบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของโรงเรียนชายขอบในจังหวัดกาญจนบุรี ซึ่งมีลักษณะเฉพาะคือเป็นโรงเรียนขนาดเล็ก ตั้งอยู่ในพื้นที่ห่างไกล ขาดแคลนทรัพยากร และนักเรียนมักมาจากกลุ่มชายขอบที่ต้องการการดูแลและพัฒนาทักษะชีวิตเป็นพิเศษ กระบวนการนิเทศการศึกษาถือเป็นระบบสนับสนุนที่สำคัญในการช่วยพัฒนาสมรรถนะของครูผู้สอนให้สามารถจัดกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) เพื่อให้ผู้เรียนได้พัฒนาตนเองอย่างเต็มศักยภาพตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ บทความได้นำเสนอนวัตกรรมและรูปแบบการนิเทศภายใน 3 รูปแบบ เพื่อเป็นแนวทางให้ผู้บริหารและผู้นิเทศนำไปปรับใช้ใน1) รูปแบบ SPIRE MODEL ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน คือ การวางแผน การให้ความรู้และสร้างความเข้าใจ การปฏิบัติการ การสร้างเสริมกำลังใจ และการประเมินผล 2) รูปแบบ PAORE ประกอบด้วย การวางแผน การให้ความช่วยเหลือ การสังเกต การสะท้อนผล และการประเมินผล 3) รูปแบบการนิเทศโดยใช้ห้องเรียนเป็นฐาน การเน้นความร่วมมือระหว่างผู้บริหารและครู การใช้ข้อมูลจริงในห้องเรียนเป็นฐาน และการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง การนิเทศในสถานศึกษาชายขอบจะประสบความสำเร็จได้ ผู้บริหารต้องแสดงบทบาทเป็น "ผู้นำเชิงสนับสนุน" ที่สร้างบรรยากาศเป็นมิตรและเคารพความหลากหลายทางวัฒนธรรม ในขณะที่ครูต้องเป็น "ผู้เรียนรู้ตลอดชีวิต" ที่พร้อมเปิดรับคำแนะนำเพื่อนำไปปรับปรุงการสอน ซึ่งจะส่งผลต่อการยกระดับคุณภาพผู้เรียนในพื้นที่ชายขอบให้เท่าเทียมและยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พิมพา ว., & เผ่าวงศากุล ส. (2026). การนิเทศภายในสำหรับสถานศึกษาชายขอบ ด้วยนวัตกรรมทางการศึกษาที่หลากหลาย. วารสารนวัตกรรมการศึกษาในอนาคต, 4(2), 56–65. สืบค้น จาก https://so09.tci-thaijo.org/index.php/FEIJ/article/view/8647
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

จิรวรรณ ปรีชา. (2566). รูปแบบการนิเทศ PAORE เพื่อส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ Active learning สู่การพัฒนาสมรรถนะผู้เรียน. กาญจนบุรี: โรงเรียนร่มเกล้า จังหวัดกาญจนบุรี.

จริยา สุนทรหาญ และคณะ. (2562). การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในสถานศึกษาโดยใช้ห้องเรียนเป็นฐานเพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน โรงเรียนทุ่งศุขลาพิทยา “กรุงไทยอนุเคราะห์”. ชลบุรี: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 18.

หทัยทิพย์ แก้วแสนตอ. (2567). การพัฒนารูปแบบการนิเทศ SPIRE model เพื่อส่งเสริมสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active learning) ของครูในโรงเรียนอนุบาลแม่พริก (สุนันทสังฆประสิทธิ์). ลำปาง: โรงเรียนอนุบาลแม่พริก (สุนันทสังฆประสิทธิ์).

หน่วยศึกษานิเทศก์, สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศภายในโดยใช้ห้องเรียนเป็นฐานเพื่อพัฒนาคุณภาพของผู้เรียน. สืบค้นเมื่อ 23 มกราคม 2568, จาก https://drive.google.com/file/d/124Yat10YrSecn7idT8tKnLtmroR-O2Se/view