การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ

Main Article Content

ดนิตา กุญชรเพชร
รศ.ดร.สักรินทร์ อยู่ผ่อง
รศ.ดร.ไพโรจน์ สถิรยากร
รศ.ดร.อัคครัตน์ พูลกระจ่าง

บทคัดย่อ

       งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ 2) พัฒนารูปแบบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจและ 3) จัดทำคู่มือแนวทางการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ ผู้วิจัยออกแบบการวิจัยแบบผสมผสานการวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ กลุ่มผู้ให้ข้อมูลมีทั้งหมด 4 กลุ่ม 1) ผู้เชี่ยวชาญ ให้สัมภาษณ์เชิงลึก ได้แก่ ผู้ประกอบการ หรือ ผู้บริหาร ในธุรกิจอุตสาหกรรมการแปรรูปอาหาร จำนวน 13 คน 2) ผู้ตอบแบบสอบถาม ได้แก่ ผู้ประกอบการ หรือ ผู้บริหาร ในธุรกิจอุตสาหกรรมการแปรรูปอาหาร จำนวน 446 คน 3) ผู้ทรงคุณวุฒิ ร่วมประชุมสนทนากลุ่ม เพื่อพิจารณาถึงความเหมาะสมและความเป็นไปได้ในการนําไปใช้งานของรูปแบบที่ได้มีการพัฒนาขึ้นจำนวน 14 คน ได้แก่ นักวิชาการ ผู้เชี่ยวชาญ และ ผู้บริหารที่มีความรู้ความชำนาญใน ธุรกิจอุตสาหกรรมการแปรรูปอาหาร 4) ผู้เชี่ยวชาญ ประเมินคู่มือแนวทางการบริหารจัดการธุรกิจ อุตสาหกรรมการแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจจำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย 1) แบบสัมภาษณ์เชิงลึกแบบกึ่งโครงสร้าง 2) แบบสอบถามมาตราส่วนประเมินค่า 3) สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลประกอบด้วย ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ วิเคราะห์องค์ประกอบ Exploratory Factor Analysis (EFA)
       ผลการวิจัยพบว่า องค์ประกอบของการพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ ประกอบด้วย การวางแผน มีจำนวน 5 องค์ประกอบย่อย ได้แก่ 1) การวางแผนการตลาด 2) การวางแผนการผลิต 3) การวางแผนองค์กร 4) การวางแผนต้นทุนและการเงิน 5) การวางแผนยอดขายและช่องทางการตลาด การจัดการองค์กร มีจำนวน 2 องค์ประกอบย่อย ได้แก่ 1) สร้างวัฒนธรรมองค์กร 2) การบริหารองค์กรสู่ความยั่งยืน ภาวะผู้นำ มีจำนวน 3 องค์ประกอบย่อย ได้แก่ 1) การสร้างระบบนิเวศน์ที่ดีในการทำงาน 2) การสร้างสัมพันธภาพเชิงสร้างสรรค์ 3) ความฉลาดในการตัดสินใจและความรับผิดชอบต่อสังคม การควบคุม มีจำนวน 4 องค์ประกอบย่อย ได้แก่ 1) สร้างระบบมาตรฐานคุณภาพองค์กร 2) ระบบตรวจสอบและติดตามผลการส่งมอบผลิตภัณฑ์ 3) ระบบคุณภาพและความปลอดภัยของอาหาร 4) การตรวจสอบและประเมินระบบการควบคุม และ การบริหารความเสี่ยงในสภาวะวิกฤติ มีจำนวน 3 องค์ประกอบย่อย ได้แก่ 1) การวิเคราะห์และจัดทำแผนการจัดการความเสี่ยง 2) การบริหารความเสี่ยง 3) การกำกับและติดตามความเสี่ยง ผลการประเมินรูปแบบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ โดยผู้ทรงคุณวุฒิในการประชุมสนทนากลุ่มมีมติเป็นเอกฉันท์ เห็นว่ามีความเหมาะสม และผลการประเมินคู่มือแนวทางการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ ในภาพรวมผู้เชี่ยวชาญเห็นว่ามีความเหมาะสมและสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กุญชรเพชร ด., อยู่ผ่อง ส., สถิรยากร ไ., & พูลกระจ่าง อ. (2026). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการธุรกิจอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารภายใต้วิกฤติเศรษฐกิจ. วารสารพัฒนาเทคนิคศึกษา, 38(136), 45–57. สืบค้น จาก https://so09.tci-thaijo.org/index.php/jted/article/view/2965
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

ดนิตา กุญชรเพชร, คณะพัฒนาธุรกิจและอุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ

นิสิตหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาการพัฒนาธุรกิจอุตสาหกรรมและทรัพยากรมนุษย์ คณะพัฒนาธุรกิจและอุตสาหกรรม
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ

รศ.ดร.สักรินทร์ อยู่ผ่อง, คณะพัฒนาธุรกิจและอุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ

Faculty of Business and Industry Development, King Mongkut's University of Technology North Bangkok

รศ.ดร.ไพโรจน์ สถิรยากร, คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ

รองศาสตราจารย์ ดร. สาขาวิชาบริหารเทคนิคศึกษา คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ

รศ.ดร.อัคครัตน์ พูลกระจ่าง, คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี

รองศาสตราจารย์ ดร. สาขาวิศวกรรมเครื่องกล คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี

เอกสารอ้างอิง

คณะอุตสาหกรรมอาหาร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง. (2562). อุตสาหกรรมอาหาร. สืบค้นเมื่อ 7 มีนาคม 2565, จาก http://foodindustry.kmitl.ac.th/th /xutsahkrrmxahar

Modern Manufacturing. (2560). อุตสาหกรรมการแปรรูปอาหาร Food Processing 4.0. สืบค้นเมื่อ 2 กันยายน 2564, จาก https://www.mmthailand.com/อุตสาหกรรม-แปรรูปอาหาร/

เบญจวรรณ รัตนวิจิตร. (2565). อุตสาหกรรมเกษตร–อาหาร ความหวังฟื้นเศรษฐกิจ. สืบค้นเมื่อ 15 มิถุนายน 2565, จาก https://forbesthailand.com/news/finance-and-investment/อุตสาหกรรมเกษตร-อาหาร-คว

วิศิษฐ์ ลิ้มลือชา. (2563). การพัฒนาอุตสาหกรรมอาหารในอนาคต (Future Food) ภายใต้ชีวิตวิถีใหม่. สืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2565, จาก https://www.nesdc.go.th/download/document/Yearend/2020/PPT_Wisit.pdf

วงศ์พัฒนา ศรีประเสริฐ. (2558). การพัฒนาการจัดการความรู้ทางการตลาดเกษตรอินทรีย์ของกลุ่มเกษตรกรในตำบลมะค่า อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม .วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

ธาวิน สุวรรณโชติ. (2561). ประเด็นจากผลการวิจัยที่น่าสนใจและเป็นประโยชน์ในการวางแผนธุรกิจผลไม้อบกรอบ ดีเนเชอร์ .วิทยานิพนธ์บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ฉัตรฤดี จองสุรียภาส, & ธนพร จนาพิระกนิฎฐ์. (2562). เรื่องความเสี่ยงในการส่งออกผลไม้แปรรูปไปยังตลาดประเทศอินเดียของ SME ไทย. วารสารสังคมศาสตร์ศรีนครินทรวิโรฒ, 22(1), 1–15. สืบค้นเมื่อ 18 กรกฎาคม 2566, จาก https://ejournals.swu.ac.th/index.php/JOS/article/view/11676

ธิดารัตน์ อริยประเสริฐ. (2561). การพัฒนารูปแบบการจัดการองค์กรสำหรับธุรกิจอุตสาหกรรมไทยในยุคเศรษฐกิจพลิกผัน .วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ.

สุรธัช เพียรประสิทธิ์. (2565). รูปแบบการพัฒนาศักยภาพผู้บริหารฝ่ายผลิตในอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารเพื่อการแข่งขันในยุคดิจิทัล .วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ.

ฐิติพัฒน์ พิชญธาดาพงศ์. (2560). การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างความผูกพันต่อองค์กรของพนักงานเจเนอเรชั่นวายในองค์กรธุรกิจอุตสาหกรรมบริการเพื่อเพิ่มผลลัพธ์ทางธุรกิจที่เป็นเลิศ. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ.

สุทธิดา ฉายศรี. (2562). กลยุทธ์การจัดการกระบวนการผลิตและคุณภาพด้วยเทคโนโลยีของอุตสาหกรรมอาหารสำเร็จรูปพร้อมทานในยุค 4.0. สืบค้นเมื่อ 10 สิงหาคม 2566, จาก http://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/bitstream/123456789/1534/3/61062533.pdf

นิรชา นันทพิสิฐ. (2563). การปรับปรุงระบบคุณภาพ Food safety โดยใช้แนวทางการบริหารความเสี่ยง. สืบค้นเมื่อ 18 กรกฎาคม 2566, จาก http://www.mbaindustrial-abstract.ru.ac.th/AbstractPdf/2562-1-2_1611822756.pdf

พรรคพงศ์ วุฒิวงศ์. (2562). การควบคุมภายในและการบริหารความเสี่ยงตามแนวทาง COSO 2013. สืบค้นเมื่อ 10 กรกฎาคม 2566, จาก https://www.nhso.go.th/storage/files/220309103620/nhso_TB%2063/nhso_Tool%201_IC&RM.pdf