มาตรการทางกฎหมายในการยึดหรืออายัดทรัพย์สินของพนักงานสอบสวนคดีพิเศษตามพระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. 2547

Chanchai Choothungyor; Radchada Lurang

Authors

Chanchai Choothungyor Doctor of Laws Program, Faculty of Law, Western University
Radchada Lurang Doctor of Laws Program, Faculty of Law, Western University

Keywords:

Seizing or Freezing Property, Special Case Investigators, Special Case Investigation Act B.E. 2547 (2004)

Abstract

This qualitative study aims to (1) analyze structural and legal challenges in the process of property seizure or freezing by special case investigators, (2) examine legal frameworks and practices from countries with special investigation systems, and (3) propose reforms to make Thai law more transparent, consistent with the rule of law, and respectful of human rights. Data were collected through in-depth interviews with eight experts and special case officers, along with documentary analysis of statutes and scholarly works. Findings were analyzed using content analysis, frequency tables, and word clouds, and validated through triangulation and expert review.

The research findings indicate that although the Special Case Investigation Act B.E. 2547 grants special case investigators the authority to seize or freeze property, the law lacks clarity in definitions, scope of authority, and procedural steps. This ambiguity leads to uncertainty in exercising such powers and may unnecessarily infringe upon citizens' rights. Additionally, several practical obstacles were identified, such as delays in obtaining court warrants, lack of cooperation from external agencies, and the absence of clear penalties for obstructing investigations. Moreover, the current system provides insufficient clarity regarding remedies and appeals for affected individuals, especially when compared to established practices in developed countries such as the United Kingdom, Germany, France, and Japan, where robust legal safeguards and oversight mechanisms are in place to protect civil liberties. The study recommends legal reforms to define the scope of authority more clearly, empower courts to oversee all seizure orders, establish independent asset management bodies, and provide accessible remedies for affected parties. Adopting elements of international best practices would enhance transparency, fairness, and effectiveness in Thailand’s asset seizure process.

References

กรมสอบสวนคดีพิเศษ. (2565). แนวทางการดำเนินคดีพิเศษของกรมสอบสวนคดีพิเศษ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ กรมสอบสวนคดีพิเศษ.

ธานิศ เกศวพิทักษ์. (2562). คำอธิบายประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา เล่ม 1. กรุงเทพฯ: สำนักอบรมศึกษากฎหมาย แห่งเนติบัณฑิตยสภา.

ธานิศ เกศวพิทักษ์. (2564). คำอธิบายกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาภาค 1-2. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์วิญญุชน.

สมชาย หอมละออ. (2562). สิทธิของผู้ต้องหาในกระบวนการยุติธรรมทางอาญา. วารสารกฎหมายมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 47(2),45-68.

สมชาย หอมละออ. (2562). อำนาจหน้าที่ของกรมสอบสวนคดีพิเศษ: การดำเนินคดีและปัญหาทางกฎหมาย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

อนุชิต องค์กบิลย์. (2559). อำนาจยึดและอายัดของพนักงานสอบสวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์, กรุงเทพฯ.

Bostwick, L., Bartlett, N., Cronje, H. & Abernathy III, T. J. (2023). Managing seized and confiscated assets: A guide for practitioners. Stolen Asset Recovery (StAR) Initiative, World Bank Group.

Brun, J. P., Sotiropoulou, A., Gray, L., Scott, C. & Stephenson, K. M. (2021). Asset recovery handbook: a guide for practitioners. World Bank Publications.

Chistyakova, Y., Wall, D. & Bonino, S. (2019). The back-door governance of crime: Confiscating criminal assets in the UK. European Journal on Criminal Policy and Research, 27, 495–515.

Dornbierer, A. (2024). Good practices in asset recovery legislation in selected OSCE participating States (Working Paper 51). Basel Institute on Governance.

Fazekas, M. & Nanopoulos, E. (2016). The effectiveness of EU law: Insights from the EU legal framework on asset confiscation. European Journal of Crime, Criminal Law and Criminal Justice, 24(1), 39–64.

Hryniewicz-Lach, E. (2023). Confiscation of assets in the EU – Legal or (just) effective? Archives of Criminology.

Manes, V. (2015). L'ultimo imperativo della politica criminale: nullum crimen sine confiscatione. Rivista italiana di diritto e procedura penale, 58(3), 1259–1282.

Panov, S. (2018). Pecunia non olet? Legal norms and anti-corruption judicial frameworks of preventive confiscation. Crime, Law and Social Change, 70(3), 315–329.

Saparbekova, K. E., Smanova, B. A., Makhambetsaliyev, D. B., Nessipbaeva, S. I. & Nussipova, L. B. (2025). Comparative analysis of the concept of constitutional judicial law-making in the United States of America and Kazakhstan. International Journal for the Semiotics of Law–Revue internationale de Sémiotique juridique, 38(2), 603–617.

Simonato, M. (2015). Directive 2014/42/EU and non-conviction-based confiscation: A step forward on asset recovery? New Journal of European Criminal Law, 6(2), 213–228.

Sulistiyono, A., Isharyanto, I., & Adi, F. P. (2023). The role of the prosecutor’s office in asset seizure. Jurnal Legisci.

Trisadikoon, K., & Napatanapong, C. (2024). Reforming Thailand's fines system--a path to fairer punishment and social justice. TDRI Quarterly Review, 39(1),1-24.