แนวทางการพัฒนาอาชีพของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่เชิงพาณิชย์ในแขวงหลวงพระบาง สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว

มาไลทอง นิธะพร; ภาวิณี อารีศรีสม; กอบลาภ อารีสรีสม; วีณา นิลวงศ์

ผู้แต่ง

มาไลทอง นิธะพร สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
ภาวิณี อารีศรีสม สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
กอบลาภ อารีสรีสม สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
วีณา นิลวงศ์ สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้

คำสำคัญ:

แนวทางการพัฒนา, อาชีพของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่เชิงพาณิช, แขวงหลวงพระบาง

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) สภาพและปัญหาของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่เชิงพาณิชย์ 2) การรับรู้และความต้องการพัฒนาอาชีพของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่ และ 3) แนวทางการพัฒนาอาชีพของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่เชิงพาณิชย์ในแขวงหลวงพระบาง สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว การวิจัยใช้ระเบียบวิธีแบบผสมผสาน โดยเก็บข้อมูลเชิงปริมาณจากเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่ 30 คน ผ่านแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณใช้สถิติ เช่น ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการถดถอยพหุคูณ และการเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่มจากกลุ่มตัวอย่าง 15 คน ซึ่งประกอบภาครัฐ ภาคธุรกิจ และกลุ่มเกษตรกร เพื่อวิเคราะห์ปัญหาและหาแนวทางพัฒนา

ผลการศึกษาพบว่า 1) เกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่เชิงพาณิชย์ในแขวงหลวงพระบางส่วนใหญ่ใช้ระบบฟาร์มเปิด มีการดูแลสุขอนามัยและบันทึกข้อมูลอย่างเป็นระบบ ส่งผลให้ได้ผลผลิตที่มีคุณภาพและยั่งยืน ปัญหาหลักที่พบคือการตลาด การจัดการของเสีย และแหล่งเงินทุน ขณะที่ปัญหาผลกระทบต่อชุมชนและมลภาวะอยู่ในระดับต่ำที่สุด 2) เกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่มีการรับรู้โดยรวมในระดับปานกลาง โดยด้านที่มีการรับรู้สูงสุดคือการปฏิบัติตามกฎหมายด้านปศุสัตว์ และด้านที่มีการรับรู้น้อยที่สุดคือการสนับสนุนกลุ่มผู้เลี้ยงไก่ไข่ ส่วนระดับความต้องการโดยรวมอยู่ในระดับสูง โดยเกษตรกรต้องการการเลี้ยงและการผลิตไก่ไข่สูงที่สุด ขณะที่การปฏิบัติตามกฎหมายด้านปศุสัตว์มีความต้องการต่ำที่สุด 3) การพัฒนาอาชีพของเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่ในแขวงหลวงพระบางจำเป็นต้องมีการประสานงานจากหลายภาคส่วน โดยมีแนวทางสำคัญการพัฒนาระบบการตลาดและสร้างเครือข่ายการขายทั้งในและต่างประเทศ การใช้เทคโนโลยีในการผลิตและจัดการฟาร์มเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ การสนับสนุนด้านการเงินเพื่อขยายกิจการ การพัฒนาความรู้และทักษะทางการเกษตรผ่านการฝึกอบรม และการรักษาสิ่งแวดล้อมเพื่อการเกษตรยั่งยืน รวมถึงการสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาสังคมเพื่อสร้างความมั่นคงในอาชีพนี้

เอกสารอ้างอิง

กชพร ธาราสมบัติ, นคเรศ รังควัต, พุฒิสรรค์ เครือคำ และสายสกุล ฟองมูล. (2567). ความต้องการในการส่งเสริมการเลี้ยงไก่ไข่ตามมาตรฐานการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับฟาร์มไก่ไข่ของเกษตรกรในจังหวัดเชียงใหม่. วารสารผลิตกรรมการเกษตร, 6(1), 65–75.

เทพดวงจันทร์ บุญธิเดช, รภัสสรณ์ คงธนจารุอนันต์, วีณา นิลวงศ์, ภาวิณี อารีศรีสม และพิณนภา หมวกยอด. (2567). การพัฒนาศักยภาพของบุคลากรธุรกิจการท่องเที่ยวในเมืองหลวงพระบาง สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. วารสารสังคมศาสตร์และศาสตร์รวมสมัย, 5(2), 38–51.

ธารทิพย์ พันธ์ศรี. (2565). การจัดการฟาร์มไก่ไข่ระบบปิดเพื่อเพิ่มผลผลิต. วารสารวิทยาศาสตร์การเกษตร, 56(3), 45-55.

บุญเพ็ง สิทธิวงษา, พระมหาไทย น้อยญาณเมธี (สลาง สิงห์), กนกอร บุญมี, พระกัณฑ์ปกรณ์ กุสลจิตฺโต (แก้วสุ วรรณ์) และอาทิตย์ แสงเฉวก. (2567). การพัฒนาอาชีพ และส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่น: การเลี้ยงไก่พื้นบ้านแบบส มาร์ทฟาร์มในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. เสฏฐวิทย์ปริทัศน์, 4(1), 98-111.

ผดุงศักดิ์ มะโนเลิศ, ภัสทมณ ติเยาว์, วัชราภรณ สุขน้อย, สิริทรัพย์ บุตรดีโสภา และกนกพัชร กอประเสริฐ. (2561). แนวทางการปรับตัวของกลุ่มเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่อำเภอสองพี่สอง จังหวัดสุพรรณบุรี ในยุคไทยแลนด์ 4.0. วารสารนวัตกรรมและการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 3(3), 74–84.

เพ็ดนิกอน สินทะสัก, ธรรมรักษ์ ละอองนวล และประสิทธิ์ กุลบุญญา. (2565). แนวทางส่งเสริมการเลี้ยงไก่พื้นเมืองของประชาชนเมืองสาละวัน แขวงสาละวัน สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(3), 1217-1232.

วาสนา ภานุรักษ์, วราวุธ ธนะมูล, ธนากร แสงสง่า และพวงพร ภัสสร์วิริยะ. (2567). การสร้างและพัฒนาเครือข่าย การผลิตข้าวหอมมะลิระยะเม่าสู่ระบบเกษตรอัจฉริยะ และสมาร์ทฟาร์มเมอร์ด้วยกลไกสหกรณ์การเกษตรประชารัฐ จังหวัดนครราชสีมา. วารสารชุมชนวิจัยและ พัฒนาสังคม, 18(4), 547-566.

วาสนา ภานุรักษ์, วราวุธ ธนะมูล, ธนากร แสงสง่า และพวงพร ภัสสร์วิริยะ. (2567). การสร้างและพัฒนาเครือข่าย การผลิตข้าวหอมมะลิระยะเม่าสู่ระบบเกษตรอัจฉริยะ และสมาร์ทฟาร์มเมอร์ด้วยกลไกสหกรณ์การเกษตร ประชารัฐ จังหวัดนครราชสีมา. วารสารชุมชนวิจัยและ พัฒนาสังคม, 18(4), 547-566.

วิชัย ศรีสวัสดิ์. (2563). บทบาทของหน่วยงานภาครัฐในการพัฒนาอาชีพการเลี้ยงไก่ไข่ในชุมชน. วารสารวิจัยสังคมศาสตร์, 41( 4), 101-110.

สมชาย สุขสมบูรณ์. (2562). การใช้วัคซีนป้องกันโรคในฟาร์มไก่ไข่. วารสารการปศุสัตว์ไทย, 48(1), 67-75.

สุชาดา วงศ์สวัสดิ์. (2564). การตลาดและการจัดจำหน่ายไก่ไข่ในประเทศไทย. วารสารเศรษฐศาสตร์เกษตร, 59(2), 89-96.

สุวรรณี รอวิชัย, รภัสสรณ์ คงธนจารุอนันต์, ภาวิณี อารีศรีสม, พิณนภา หมวกยอด, นรินทร์ ท้าวแก่นจันทร์ และกอบลาภ อารีศรีสม. (2567). การพัฒนาเกษตรกรต้นแบบภายใต้ศูนย์พัฒนาและบริการด้านการเกษตรห้วยซอน-ห้วยซั้ว นครหลวงเวียงจันทน์ สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. วารสารภูมินิเวศพัฒนาอย่างยั่งยืน, 5(1), 54–70.

อัจฉริยา ยวงเกตุ. (2560). การส่งเสริมการผลิตและการตลาดไก่พื้นเมืองของเกษตรกร อำเภอด่านช้าง จังหวัดสุพรรณบุรี. (วิทยานิพนธ์หลักสูตรเกษตรศาสตร์และสหกรณ์). มหาวิทยาลัยแม่โจ้, เชียงใหม่

อารยา องค์เอี่ยม และพงศ์ธารา วิจิตเวชไพศาล. (2561). การตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือวิจัย. วารสารวิสัญญีสาร, 44(1), 36-42.

Bouapao, L., Insouvanh, C., Pholsena, M., Armstrong, J. & Staab, M. (2016). Strategic review of food and nutrition security in Lao People’s Democratic Republic. World Food Programme: Vientiane, Laos.

Sisouvong, V., Phommavong, S. & Pasanchay, K. (2023). Tourism Industry Growth during the Period of the Development: Xaythany District Vientiane Capital, Lao PDR. International Journal of Sociologies and Anthropologies Science Reviews, 3(1), 29-38.

Tabilin, E. J., Gray, D. J., Jiz, M. A., Mationg, M. L., Inobaya, M., Avenido-Cervantes, E. & Gordon, C. A. (2025). Schistosomiasis in the Philippines: a comprehensive review of epidemiology and current control. Tropical Medicine and Infectious Disease, 10(2), 29.

Yami, A., Esatu, W., Rege, E., Hoang, H., Cuc, N. T. K., Tum, S. & Dessie, T. (2024). Smallholder chicken production manual: A farmers’ training and reference manual to inform day-to-day production decisions. ILRI Manual 74. Nairobi, Kenya: ILRI.