การวิเคราะห์ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการบริโภคของผู้สูงอายุในจังหวัดที่เข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ กรณีศึกษาจังหวัดแพร่

วิกานดา ใหม่เฟย; รัชนีวรรณ คำตัน; กอบลาภ อารีศรีสม; ภาวิณี อารีศรีสม

ผู้แต่ง

วิกานดา ใหม่เฟย ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
รัชนีวรรณ คำตัน ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
กอบลาภ อารีศรีสม ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้
ภาวิณี อารีศรีสม ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการและพัฒนาทรัพยากร มหาวิทยาลัยแม่โจ้

คำสำคัญ:

การวิเคราะห์ปัจจัย, พฤติกรรมการบริโภค, สังคมผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการบริโภคของผู้สูงอายุในจังหวัดที่กำลังก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ กรณึศึกษาจังหวัดแพร่ เป็นงานวิจัยเชิงปริมาณโดยทำการสำรวจกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 398 คน จากประชากรผู้สูงอายุจำนวน 89,721 คน โดยใช้แบบสอบถาม และสถิติการวิจัยที่วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การจัดอันดับ และวิเคราะห์การถดถอยเชิงเส้นแบบพหุคูณด้วยวิธีขั้นตอน

ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการบริโภคของผู้สูงอายุ ประกอบด้วย 5 ปัจจัยหลัก ได้แก่ ระดับการศึกษาสูงสุด ช่วงอายุ รูปแบบครัวเรือน สถานภาพสมรส และระดับการอ่านออกเขียนได้ โดยสามารถร่วมกันพยากรณ์พฤติกรรมการบริโภคของผู้สูงอายุได้ถึง 98.70% (R² = 0.987) ซึ่งบ่งชี้ว่าปัจจัยดังกล่าวมีบทบาทสำคัญในการกำหนดแนวโน้มการบริโภคของกลุ่มสูงวัย นอกจากนี้ การศึกษาแสดงให้เห็นว่าผู้สูงอายุในพื้นที่ยังคงมีบทบาททางสังคมและเศรษฐกิจอย่างต่อเนื่องแม้ว่าจะอยู่ในวัยเกษียณแล้วก็ตาม ผลการศึกษานี้สามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการกำหนดนโยบายและกลยุทธ์ทางการตลาดที่สอดคล้องกับความต้องการและลักษณะเฉพาะของผู้สูงอายุในสังคมไทยที่กำลังก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุระดับสุดยอด

เอกสารอ้างอิง

กนวรรณ ทองตำลึง. (2564). คหกรรมศาสตร์กับการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ. Journal of Roi Kaensarn Academi, 6(12), 369-386.

กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2566). สถานการณ์์ผู้สูงอายุุไทย พ.ศ. 2565. กรุุงเทพฯ: บริษัท อมรินทร์์คอร์เปอเรชั่นส์ จำกัด (มหาชน).

กรรณิการ์ มีสวัสดิ์. (2561). การให้คำปรึกษาผู้สูงอายุในครอบครัวแบบสังคมเมือง. วารสารพุทธจิตวิทยา, 3(2), 14-27.

ชมพูนุช พรหมภักดิ์. (2556). การเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุของประเทศไทย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา.

ชิษณุพงศ์ สุกก่ำ. (2560). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการตัดสินใจซื้อสินค้าผ่านทางสื่อออนไลน์ของผู้บริโภคในอำเภอเมือง จังหวัดนครปฐม. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยศิลปากร, นครปฐม.

เทียนแก้ว เลี่ยมสุวรรณ, ปานเสก อาทรธุระสุข, กาญจนา บุญยัง และโชเฮ โอกะวะ. (2562). รูปแบบของการท่องเที่ยวแบบพำนักระยะยาวเพื่อรองรับผู้สูงอายุ. ชาวญี่ปุ่นในประเทศไทย: กรณีศึกษาอำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี. วารสารด้านการบริหารรัฐกิจและการเมือง, 8(3), 71-93.

เนติยา แจ่มทิม และ สินีพร ยืนยง. (2562). การใช้สื่อออนไลน์และการรู้เท่าทันสื่อสารสนเทศสุขภาพออนไลน์ ของผู้สูงอายุ จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารสุขภาพและการศึกษาพยาบาล, 25(2), 168-180.

วรภูริ มูลสิน, ประชัน คะเนวัน และธนพัฒน์ จงมีสุข. (2567). นโยบายการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในกลุ่มประเทศอาเซียน. วารสารนวัตกรรมการบริหารรัฐกิจ และท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 2(1), 83-92.

วัชรากรณ์ ชีวโศภน. (2562). สังคมผู้สูงอายุ: ปัจจัยการตลาดที่เปลี่ยนไป.วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์. 6(1), 38-54.

วีรวัลย์ ปิ่นชุมพลแสง, ปรีญา ภรณ์คงทัพ, บุปผา ชื่นแดง, ภาวินี ใจชื่น และสุจิตรา ศรีอินทร์. (2565). การศึกษาพฤติกรรมการตัดสินใจซื้อสินค้าผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ ของกลุ่มผู้สูงอายุ. วารสารการจัดการโซ่คุณค่าและกลยุทธ์ธุรกิจ, 1(1), 27-36.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2565). การสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2564. กองสถิติสังคม กองสถิติพยากรณ์ สำนักงานสถิติแห่งชาติ. สืบค้นเมื่อ 2 สิงหาคม 2565, จาก https://www.dop.go.th/th/know/1/2406

สุวิมล มธุรส. (2566). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความภักดีในตราสินค้าของกลุ่มผู้บริโภคเจเนอเรชั่นวายในยุคการตลาดดิจิทัล. วารสารรัชตภาคย์, 17(51), 35-47.

Kotler, P. (2000). Marketing Management. New Jersey, NJ: Prentice-Hall, Inc.

Srikongkaew, S. (2024). The Model Development of Product Purchase Behavior in Northern Communities through Online Channels of Consumers. Journal of Administration and Social Science Review, 7(2), 121-134.

Yamane, T. (1973). Statistics: An Introductory Analysis. 3rd Edition. New York: Harper and Row.