นวัตกรรมการส่งเสริมการเรียนรู้ด้านนักธรรมและบาลี สำหรับคณะสงฆ์ไทยร่วมสมัย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
นักธรรมมีบทบาทสำคัญในการวางรากฐานความรู้ทางพระพุทธศาสนาผ่านภาษาไทย ขณะที่ภาษาบาลีทำหน้าที่เป็นสื่อกลางในการเข้าถึงพระพุทธพจน์จากต้นฉบับ แนวทางการส่งเสริมการศึกษาพระปริยัติธรรมทั้งแผนกธรรมและบาลีควรดำเนินการอย่างเป็นระบบใน 6 ด้านสำคัญ ได้แก่ (1) การปรับปรุงหลักสูตรให้มีโครงสร้างชัดเจนและกำหนดผลลัพธ์การเรียนรู้ที่เน้นประสิทธิผล (2) การพัฒนาศักยภาพครูผู้สอนอย่างเป็นระบบ (3) การปรับปรุงการวัดและประเมินผลให้มุ่งเน้นความเข้าใจเชิงลึก (4) การยกระดับการบริหารจัดการให้มีความโปร่งใสและมีประสิทธิภาพ (5) การสร้างแรงจูงใจแก่ผู้เรียนอย่างเหมาะสม และ (6) การบูรณาการองค์ความรู้ด้านพระปริยัติและพระวิปัสสนาธุระให้สอดคล้องกับบริบทของสังคมที่เปลี่ยนแปลง ดังนั้น การพัฒนาการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกนักธรรมและบาลีจำเป็นต้องดำเนินการอย่างครบถ้วน เป็นระบบและต่อเนื่องในทุกมิติ เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงและความยั่งยืนของพระพุทธศาสนาในสังคมไทย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ธนวรรณ ศกุนตนาค และคณะ. (2568). แนวทางการจัดการศึกษาในยุคดิจิทัล. Educational Administration and Innovation Jounal, 5(1), 172.
พระครูวิกรมธรรมธัช และเตือนใจ ผางคำ. (2565). ปัญหาการศึกษาของสงฆ์ไทยในปัจจุบัน. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 12(1), 88.
พระครูอุทัยธรรมานุกูล อิทฺธิญาโณ. (2559). การศึกษาสงฆ์: พระปริยัติธรรมแผนกธรรม. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์, 3(3), 63-72.
พระชัษษพณขิ์ จันวงศ์เดือน และคณะ. การศึกษาสภาพและปัญหาการศึกษานักธรรม. วารสารราชพฤกษ์, 18(1), 66.
พระมหาธีรวัฒน์ ถิรจิตฺโต. (2564). การศึกษาภาษาบาลีกับการดำรงอยู่แห่งพระพุทธศาสนา. รายงานสืบเนื่องจากการประชุมวิชาการระดับชาติครั้งที่ 7 “วิถีพุทธ วิถีชุมชน รากฐานชีวทัศน์ล้านนาในสังคมวิถีใหม่” วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2564. ลำพูน: วิทยาลัยสงฆ์ลำพูน มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระมหาประนอม ธมฺมาลงฺกาโร. (2563). การบริหารจัดการการศึกษาพระปริยัติธรรมในยุคดิจิทัล. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 7(2), 25-41.
พระมหาวสันต์ ยางสิงอ้อ และคณะ. (2567). การบริหารจัดการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลี ในยุคศตวรรษที่ 21. วารสารมรีเชษฐาราม วัดจอมมณี, 7(6), 1402.
พระมหาสุธรรม สุรตโน. แนวทางการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีสู่ความเป็นเลิศ. วารสารนิตยสารเสียงธรรมจากมหายาน, 7(1), 37.
พระสถาพร เงินแก้ว และพระสวณัฐกร แสนสุข. (2566). การจัดการศึกษาคณะสงฆ์ไทย. วารสารพุทธอาเซียนศึกษา, 8(2), 58-70.
พระสุริโย รุ่งเรือง. (2561). บริหารจัดการคณะสงฆ์ไทยอย่างไรให้มีประสิทธิภาพ. วารสารสมาคมศิษย์เก่า มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 7(2), 103-115.
พิศาฬเมธ แช่มโสภา. (2559). บาลีศึกษา: ทางเลือก ทางรอด. สืบค้นเมื่อ 26 มิถุนายน 2559 เข้าถึงได้จาก: https://www. winnews.tv/news/10565.
เพทาย สดทรงศิลป์. (2565). การปรับรูปแบบการศึกษาทางพระพุทธศาสนาให้มีความหลากหลาย(รายงานการศึกษาส่วนบุคคล). กรุงเทพมหานคร: วิทยาลัยนักบริหาร สถาบันพัฒนาข้าราชการพลเรือน สำนักงาน ก.พ.
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2564). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.
สำนักงานส่งเสริมกิจการศึกษา. (2558). แนวทางการจัดการเรียนรู้ธรรมศึกษาชั้นตรี วิชาธรรม. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.
The Buddha. (9 มีนาคม 2569). ผลสอบบาลีสนามหลวงปี 69 : ป.ธ.9 ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 23% ขณะที่ชั้นเริ่มต้น ‘ร่วง’ หนัก สะท้อนวิกฤตการศึกษาคณะสงฆ์?. สืบค้นเมื่อ 9 มีนาคม 2569 เข้าถึงได้จาก: https://thebuddh. com/?p=94137.
Tyler, R. W. (1949). Basic principles of curriculum and instruction. Chicago: University of Chicago Press.
