กระบวนการความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญ ของผู้หญิงผู้รอดชีวิตจากความรุนแรงในคู่ครอง

เนตรนิยมาศ วรรณพยันต์; สิทธิพร ครามานนท์; สุรวุฒิ ปัดไธสง

ผู้แต่ง

เนตรนิยมาศ วรรณพยันต์ สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
สิทธิพร ครามานนท์ สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
สุรวุฒิ ปัดไธสง สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ

คำสำคัญ:

ความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญ, ความรุนแรงในคู่ครอง, ผู้หญิงที่รอดชีวิต

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการการเกิดความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญของผู้หญิงที่รอดชีวิตจากความรุนแรงในคู่ครอง การวิจัยบูรณาการจากแนวคิดความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญ แนวคิดการสร้าง Habitus ของ Pierre Bourdieu และบทบาททางเพศ (Gender) ใช้การวิจัยเชิงคุณภาพแบบทฤษฎีฐานราก (Grounded Theory) โดยสัมภาษณ์แบบเข้มข้น (Intensive interview) โดยมีกลุ่มผู้ให้ข้อมูลจากผู้หญิงที่เกิดความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญที่รอดชีวิตจากความรุนแรงในคู่ครอง จำนวน 15 คน โดยผู้วิจัยใช้วิธีการคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง ซึ่งวิธีการเข้าถึงผู้ให้ข้อมูลโดยแกนนำมูลนิธิเพื่อนหญิงและกำหนดเกณฑ์ การคัดเข้าและคัดออก เครื่องมือที่ใช้ในการคัดกรองผู้ให้ข้อมูล คือ มาตรวัด PTGI-SF แนวคำถามการสัมภาษณ์ผู้วิจัยได้เลือกใช้คำถามปลายเปิด ส่วนการวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์ข้อมูลแบบสร้างทฤษฎีฐานราก นําเสนอผลเชิงพรรณนา

ผลการวิจัย พบว่า กระบวนการเกิดความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญของผู้้หญิงที่รอดชีวิตจากความรุนแรงในคู่ครอง จำแนกตาม 4 ประเด็นหลัก ดังนี้ 1) ด้านการพึ่งพาตนเองได้ทางเศรษฐกิจ 2) ด้านการพึ่งพาตนเองได้ทางจิตใจ 3) ด้านการได้รับการยอมรับจากสังคม 4) ด้านการเปลี่ยนแปลงตนเองทางจิตวิญญาณ องค์ความรู้ที่เกิดขึ้นชี้ให้เห็นว่า ความงอกงาม คือ การปฏิวัติทุนชีวิต โดยรื้อถอน Habitus แห่งการยอมจำนนและสะสมทุนใหม่ เพื่อปลดปล่อยตนเองจากระบบชายเป็นใหญ่ นำไปสู่การความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนขวัญของผู้หญิงผู้รอดชีวิตจากความรุนแรงในคู่ครอง มีชีวิตที่มีอิสรภาพและคุณภาพชีวิตที่ดีและยั่งยืนต่อไป

เอกสารอ้างอิง

ฐานิดา บุญวรรโณ. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างมโนทัศน์หลักของปิแอร์ บูร์ดิเยอ. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 18(1), 1-33.

ณัฐสุดา เต้พันธ์. (2558). การตรวจสอบคุณภาพของแบบวัดความงอกงามภายหลังเผชิญเหตุการณ์สะเทือนใจฉบับภาษาไทย. คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. (เอกสารอัดสำเนา).

สาธิดา เต็มกุลเกียรติ. (2567). ประสบการณ์การรับบริการปรึกษาเชิงจิตวิทยาของผู้เคยถูกกระทำความรุนแรงในความสัมพันธ์แบบคู่รัก. (วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.

Bakaitytė, A., Puente-Martínez, A., Ubilos-Landa, S. & Žukauskienė, R. (2022). Path to posttraumatic growth: The role of centrality of event, deliberate and intrusive rumination, and self-blame in women victims and survivors of intimate partner violence. Frontiers in Psychology, 13, 1018569.

Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. Handbook of theory and research for the sociology of education. (pp. 241–258). Greenwood Press.

Cann, A., Calhoun, L. G., Tedeschi, R. G., Taku, K., Vishnevsky, T., Triplett, K. N. & Danhauer, S. C. (2010). A short form of the Posttraumatic Growth Inventory. Anxiety, Stress, & Coping, 23(2), 127–137. A short form of the Posttraumatic Growth Inventory. Anxiety, Stress and Coping, 23(2), 127-137.

Chuemchit, M., Chernkwanma, S., Somrongthong, R. & Spitzer, D. L. (2018). Prevalence of intimate partner violence in Thailand. Journal of Family Violence, 33(3), 315-323.

Firestone, S. (1970). The dialectic of sex: The case for feminist revolution. William Morrow and Company.

Kitch, S. (2020). Beyond resilience: Glimpses into women's posttraumatic growth after experiencing intimate partner violence. The American Journal of Family Therapy, 48(1), 1-15.

Seligman, M. E. P. (1975). Helplessness: On depression, development, and death. W. H. Freeman.

Tedeschi, R. G. & Calhoun, L. G. (2004). Posttraumatic growth: Conceptual foundations and empirical evidence. Psychological Inquiry, 15(1), 1–18.

United Nations Office on Drugs and Crime & UN Women. (2023). Gender-related killings of women and girls (femicide/feminicide): Global estimates of female intimate partner/family-related homicides in 2022. United Nations.

Walker, L. E. (1979). The battered woman. Harper & Row.