การพัฒนารูปแบบการเรียนรู้ตามกระบวนการการเรียนรู้เพื่อการเปลี่ยนแปลงร่วมกับกลวิธีการกำกับตนเองด้วยแหล่งการเรียนรู้ออนไลน์ เพื่อส่งเสริมสมรรถนะดิจิทัล สำหรับนักศึกษาครู

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและรับรองรูปแบบการเรียนรู้ตามกระบวนการเรียนรู้เพื่อการเปลี่ยนแปลง ร่วมกับกลวิธีการกำกับตนเองผ่านแหล่งเรียนรู้ออนไลน์ เพื่อส่งเสริมสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาครู โดยใช้กระบวนการวิจัยและพัฒนา ดำเนินการใน 4 ระยะ ได้แก่ (1) การศึกษาสภาพและความต้องการสมรรถนะดิจิทัลจากอาจารย์ในสถาบันฝึกหัดครู 5 ภูมิภาค จำนวน 10 คน ผ่านการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง (2) การวิเคราะห์แนวคิด ทฤษฎี และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง เพื่อพัฒนาและตรวจสอบความเหมาะสมของรูปแบบการเรียนรู้ (3) การทดลองใช้รูปแบบกับนักศึกษาครู จำนวน 30 คน พร้อมประเมินผลด้วยแบบวัดสมรรถนะดิจิทัล สถิติ t-test และการวิเคราะห์เนื้อหา และ (4) การรับรองรูปแบบโดยผู้เชี่ยวชาญ 5 คน วิเคราะห์ด้วยค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลการวิจัยพบว่า นักศึกษาครูยังขาดสมรรถนะด้านดิจิทัล โดยเฉพาะด้านการกำกับตนเอง การเข้าถึงและการประเมินข้อมูลจากแหล่งออนไลน์ และต้องการรูปแบบการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงกับสถานการณ์จริง รูปแบบที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 6 ขั้นตอน ได้แก่ การประเมินเบื้องต้น การรับโจทย์ท้าทาย การเรียนรู้ด้วยตนเอง การปรับแผน การนำเสนอผล และการประเมินหลังเรียน การใช้รูปแบบดังกล่าวส่งผลให้สมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาครูเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ทั้งด้านความรู้ ทักษะ และพฤติกรรมการใช้เทคโนโลยีอย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งได้รับการประเมินความพึงพอใจในระดับมาก และความเหมาะสมโดยรวมของรูปแบบอยู่ในระดับมาก สะท้อนถึงศักยภาพของรูปแบบในการพัฒนาและเสริมสร้างสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาครูอย่างเป็นรูปธรรมและยั่งยืน