บทวิเคราะห์คดี เรื่อง การเพิกถอนคำสั่งบรรจุและแต่งตั้งบุคคลเข้ารับราชการที่จัดทำขึ้นจากการแสดงข้อความอันเป็นเท็จ (คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุดที่ อบ. 63/2563) - ขณะรัตน์, นฤมล (วารสารวิชาการศาลปกครอง, 2023)
คำพิพากษาของศาลปกครองสูงสุดที่ อบ.63/2563 ได้พิจารณาและพิพากษายืนตามคำพิพากษาของศาลปกครองชั้นต้น (ศาลปกครองขอนแก่น) ในกรณีที่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองกุง (ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1) โดยนายกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองกุง (ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2) ได้มีประกาศรับสมัครสอบแข่งขันเพื่อบรรจุบุคคลเป็นพนักงานส่วนตำบล ซึ่งผู้ฟ้องคดีได้สมัครเข้าสอบแข่งขันและเป็นผู้สอบได้เป็นลำดับที่ 1 ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 โดยผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 จึงมีคำสั่งบรรจุแต่งตั้งให้ผู้ฟ้องคดีเป็นพนักงานส่วนตำบลหนองกุง ต่อมา มีผู้ร้องเรียนเกี่ยวกับการคัดเลือกหน่วยงานกลางและวิธีดำเนินการสอบแข่งขันขององค์การบริหารส่วนตำบลในจังหวัดอุดรธานี จังหวัดมหาสารคาม และจังหวัดอื่น ๆ ว่า การคัดเลือกและวิธีดำเนินการสอบแข่งขันไม่โปร่งใส ซึ่งจากการตรวจสอบปรากฏว่า ผลคะแนนของผู้ฟ้องคดีไม่ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 โดยผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 จึงมีคำสั่งองค์การบริหารส่วนตำบลหนองกุง ที่ 156/2558 ให้พนักงานส่วนตำบลจำนวน 7 ราย รวมถึงผู้ฟ้องคดีพ้นจากตำแหน่งตั้งแต่วันที่มีคำสั่งดังกล่าวเป็นต้นไป ผู้ฟ้องคดีเห็นว่า ผู้ฟ้องคดีเป็นผู้เข้าสอบโดยสุจริตและไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับผลคะแนนสอบใด ๆ ทั้งในการออกคำสั่งให้ผู้ฟ้องคดีพ้นจากตำแหน่ง ผู้ถูกฟ้องคดียังไม่ได้ให้โอกาสตนได้ทราบข้อเท็จจริงอย่างเพียงพอและโต้แย้งแสดงพยานหลักฐานก่อนออกคำสั่งอีกทั้ง ยังไม่ปรากฏเหตุผลในการออกคำสั่งว่าผู้ฟ้องคดีได้กระทำความผิดประการใด จึงนำคดีมาฟ้องต่อศาลปกครอง คดีนี้มีความน่าสนใจอย่างมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ประเด็นที่หนึ่ง การเพิกถอนคำสั่งบรรจุแต่งตั้งบุคคลเข้ารับราชการที่จัดทำขึ้นจากการแสดงข้อความอันเป็นเท็จ ซึ่งเป็นคำสั่งทางปกครองที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายและมีลักษณะเป็นการให้ประโยชน์ นั้น ศาลปกครองจะมีเกณฑ์ในการพิจารณาและพิพากษาคดีนี้อย่างไร และประเด็นที่สอง คำสั่งที่ให้ผู้ฟ้องคดีต้องพ้นจากตำแหน่งพนักงานส่วนตำบลเป็นคำสั่งที่เจ้าหน้าที่ไม่จำต้องให้คู่กรณีมีโอกาสที่จะได้ทราบข้อเท็จจริงอย่างเพียงพอและมีโอกาสได้โต้แย้งและแสดงพยานหลักฐานของตนหรือไม่ อย่างไร โดยการศึกษานี้ จะพิจารณาจากข้อเท็จจริง คำวินิจฉัยของศาลปกครอง พร้อมทั้งบทวิเคราะห์คดีที่จะนำหลักกฎหมายเยอรมันมาศึกษาในเชิงกฎหมายเปรียบเทียบประกอบด้วย