การพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากรของคนพลัดถิ่นอันเนื่องมาจากโครงการเขื่อนไฟฟ้าเทินหินบูนภาคขยายสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว - จันทวงศา, แก้วอุ่นเรือน; คงธนจารุอนันต์, รภัสสรณ์ (วารสารสังคมศาสตร์และศาสตร์รวมสมัย, 2025)
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ประสบการณ์ชีวิตของผู้พลัดถิ่นจากโครงการเขื่อนไฟฟ้าเทินหินบูนภาคขยายในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว โดยเน้นศึกษาการจัดการและการเข้าถึงทรัพยากรของผู้พลัดถิ่น และแนวทางการพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากร เป็นการวิจัยแบบผสมผสานวิธี โดยการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มประชากรตัวอย่างประกอบด้วยผู้ได้รับผลกระทบ 52 คน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าการถดถอยพหุคูณ และการหาค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน สำหรับวิจัยเชิงคุณภาพ เป็นการสนทนากลุ่มร่วมกับเจ้าหน้าที่รัฐและนักวิชาการ รวม 14 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้วิธีการเขียนบรรยายเชิงพรรณนา ผลการศึกษาพบว่า 1) ประสบการณ์และการเข้าถึงทรัพยากรของคนพลัดถิ่นจากโครงการเขื่อนไฟฟ้าเทินหินบูนใน สปป.ลาว พบว่าคนพลัดถิ่นต้องเผชิญกับความสูญเสียที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติ ส่งผลให้เกิดความไม่มั่นคงทางเศรษฐกิจ ความเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมทำให้พวกเขามีความรู้สึกโดดเดี่ยวและขาดการเชื่อมโยงกับชุมชนเดิม นอกจากนี้ การปรับตัวในพื้นที่ใหม่ยังสร้างความตึงเครียดกับชุมชนท้องถิ่น มีปัญหาสุขภาพจิต และการเข้าถึงบริการสาธารณะอย่างจำกัด กลุ่มเปราะบาง เช่น ผู้หญิงและผู้สูงอายุได้รับผลกระทบมากที่สุด 2) การเข้าถึงทรัพยากรโดยรวมยังอยู่ในระดับปานกลาง แม้ว่าจะมีการพัฒนาทักษะอาชีพและการเข้าถึงบริการสาธารณะในระดับที่น่าพอใจ แต่ยังคงมีข้อจำกัดที่ต้องได้รับการแก้ไขและ 3) แนวทางการพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากรที่ยั่งยืน ซึ่งประกอบด้วย การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ การจัดสรรที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติ การมีส่วนร่วมของชุมชน การพัฒนาระบบสนับสนุนทางเศรษฐกิจ การพัฒนาคุณภาพชีวิตและบริการสาธารณะ การฟื้นฟูและอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม และการติดตามและประเมินผล